Aşil Tendonu Sorunları: Tendinit mi, Yırtık mı?
Aşil tendonu vücudun en güçlü tendonudur; ama yıllar içinde sinsi bir yıpranmayla ya da tek bir hamlede kopmayla karşımıza çıkabilir. İki tablo birbirinden çok farklıdır.
Ayak ve Spor Yaralanmaları
Aşil Tendonu Sorunları: Tendinit ve Yırtık
Baldır kaslarını topuğa bağlayan tendonda aşırı kullanıma bağlı yıpranma ya da ani kopma.
Aşil tendonu, baldır kaslarını topuk kemiğine bağlayan ve vücudun en güçlü tendonu olan yapıdır. Bu tendonda iki farklı tablo görülür: yıllar içinde ilerleyen yıpranma (tendinopati) ve tek bir hareketle oluşan yırtık. İkisinin belirtileri, aciliyeti ve tedavisi birbirinden belirgin biçimde farklıdır.
Aşil Tendinopatisi
Aşırı kullanıma bağlı bu tabloda ağrı genellikle haftalar içinde yerleşir:
- Topuk arkasında ya da tendonun topuğa yapıştığı yerin birkaç santim üzerinde ağrı
- Sabah ilk adımlarda belirgin tutukluk
- Aktivitenin başında artan, ısındıkça hafifleyen, ertesi gün geri dönen ağrı
- Tendon üzerinde kalınlaşma
Tedavinin merkezinde kademeli yüklenmeli egzersiz programı vardır: baldır kaslarının kontrollü biçimde, özellikle kası uzatırken yüklendiği egzersizler. Program haftalar sürer; erken bırakıldığında şikâyetler geri döner. Topuk yükseltici, ayakkabı düzenlemesi ve yük yönetimi programı destekler.
Aşil tendonunun içine kortizon enjeksiyonu, tendonun dayanıklılığını azaltabileceği için tercih edilmeyen bir uygulamadır.
Aşil Tendon Yırtığı
Yırtık çoğu zaman düzenli spor yapmayan 30-50 yaş arası kişilerde, ani hızlanma ve yön değiştirme içeren bir aktivite sırasında oluşur:
- Topuk arkasına sopayla vurulmuş gibi ani darbe hissi; bazen duyulabilen kopma sesi
- Ayak parmak ucuna basamama, itiş gücünün kaybolması
- Tendonun seyri boyunca elle hissedilen boşluk
- Topuk arkasında hızla gelişen şişlik ve morarma
Yürüyebiliyor olmak yırtığı dışlamaz; diğer kaslar devreye girdiği için birçok hasta topallayarak yürümeyi sürdürebilir. Bu nedenle aşil yırtıklarının önemli bir bölümü ilk başvuruda gözden kaçar.
Tedavide iki yol vardır: ayağın parmak ucu aşağı bakacak şekilde alçı ya da özel bir bot içinde tutulup kademeli olarak nötr konuma getirilmesi; ya da kopan uçların cerrahi olarak dikilmesi. Seçim hastanın yaşı, aktivite düzeyi ve yırtığın özelliklerine göre yapılır. Ayrıntı için aşil tendonu yazımıza bakabilirsiniz.
Ne Zaman Hekime Başvurmalı?
Ani başlayan topuk arkası ağrısında, parmak ucuna basamıyorsanız ya da kopma hissi yaşadıysanız vakit kaybetmeden başvurun. Sinsi başlayan topuk arkası ağrısı haftalardır sürüyorsa da değerlendirme planlayın.
Tıbbi Bilgilendirme: Bu sayfadaki içerikler yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. Kişiye özel tanı ve tedavi için mutlaka bir hekime başvurunuz.
Merak Edilenler
Sık Sorulan Sorular
Yürüyebiliyorum, yırtık olamaz değil mi?
Yürüyebilmek yırtığı dışlamaz. Çevre kaslar devreye girdiği için birçok hasta topallayarak yürür; tanı muayene ve gerektiğinde ultrason/MR ile konur.
Spora ne zaman dönebilirim?
Yırtık sonrası spora dönüş aylarla ölçülür ve baldır kas gücü karşı bacakla karşılaştırılarak kademeli planlanır.
Blog
Konuyla İlgili Blog Yazıları
Randevu
Randevu ve Bilgi için İletişime Geçin
Şikâyetleriniz gizlilik esasıyla değerlendirilir. Doğru tanı ve size uygun tedavi seçeneği için bugün iletişime geçebilirsiniz.