Skolyoz Nedir? Omurga Eğriliğinde Ne Zaman Harekete Geçilmeli?

Skolyoz, omurganın önden bakıldığında normalde düz olması gereken hattının yana doğru eğrilmesidir. Bu eğrilik çoğunlukla S veya C harfine benzer bir şekil alır ve omurların hafifçe dönmesiyle birlikte seyredebilir. En sık ergenlik döneminde, hızlı büyüme çağında fark edilse de erişkinlerde omurgadaki dejeneratif değişikliklere bağlı olarak da gelişebilir.

Skolyoz Neden Fark Edilmeyebilir?

Skolyozun kafa karıştırıcı yönlerinden biri, özellikle hafif dereceli olduğunda genellikle ağrıya yol açmamasıdır. Bu nedenle çocuk veya ergen kendisi şikayetçi olmayabilir; eğrilik çoğu zaman aile tarafından kıyafetlerin düzgün oturmaması, okul sağlık taramasında veya rastlantısal bir muayenede fark edilir.

Skolyoz genellikle sinsi seyreder. Ağrı olmaması, omurga eğriliğinin ilerlemediği anlamına gelmez; bu nedenle büyüme çağındaki çocuklarda düzenli duruş kontrolü önemlidir.

Dikkat Edilmesi Gereken Bulgular

• Omuz yüksekliğinde asimetri: Bir omzun diğerinden belirgin şekilde yüksek durması.
• Kürek kemiği çıkıntısı: Bir kürek kemiğinin diğerine göre daha fazla öne veya arkaya doğru belirginleşmesi.
• Bel kıvrımında asimetri: Belin iki yanındaki boşluğun eşit olmaması.
• Öne eğilme testinde tek taraflı kabarıklık: Öne doğru eğilindiğinde sırtın bir tarafının diğerine göre daha yüksek görünmesi.
• Kıyafetlerin düzgün oturmaması: Etek, pantolon veya gömleğin sürekli bir tarafa kayması.
• Erişkinde bel/sırt ağrısıyla birlikte duruş bozukluğu: Zamanla artan asimetrik duruş ve buna eşlik eden ağrı.

Eğrilik Derecesi Tedaviyi Nasıl Belirler?

Skolyozun ciddiyeti röntgen üzerinden ölçülen "Cobb açısı" ile değerlendirilir. Hafif dereceli eğriliklerde genellikle belirli aralıklarla takip yeterlidir. Orta dereceli ve büyüme potansiyeli devam eden olgularda korse kullanımı gündeme gelebilir. İleri dereceli ve ilerleme eğilimi gösteren eğriliklerde ise cerrahi seçenekler kişiye özel olarak değerlendirilir. Büyüme çağındaki çocuklarda düzenli aralıklarla takip yapılması, eğriliğin seyrini doğru zamanda değerlendirebilmek açısından önemlidir.

Erişkin Skolyozunda Durum Farklıdır

Erişkinlerde ortaya çıkan veya ilerleyen skolyoz, çoğu zaman omurgadaki kireçlenme ve disk yükseklik kaybıyla birlikte gelişen dejeneratif bir tablodur. Bu grupta skolyoz genellikle bel ağrısı, duruş bozukluğu ve zaman zaman bacaklara yayılan ağrıyla birlikte kendini gösterir; değerlendirme ve yönetimi ergenlik dönemi skolyozundan farklı bir yaklaşım gerektirir.